Het lijkt de nieuwe bespaarhype te zijn, want ik zie het overal voorbij komen: de 6-5-4-3-2-1-boodschappenmethode. Het klinkt lekker overzichtelijk. Geen ingewikkeld weekmenu, alleen aftellen van zes naar één. Maar zodra iemand zegt dat een truc je geld bespaart, wil ik ook weten waar die besparing vandaan komt. Dus laten we even onderzoeken wat de methode precies is, hoe die claimt te helpen met besparen én of ik denk dat die je echt kan helpen om te besparen.

Wat is de 6-5-4-3-2-1-boodschappenmethode?

De methode is ontwikkeld door Will Coleman, een Amerikaanse chef, receptontwikkelaar en foodschrijver. Niet iemand met een achtergrond in budgetteren. Dat is dus goed om in ons achterhoofd te houden. Maar goed, de methode dus. Als je boodschappen gaat doen, koop je volgens deze methode zes soorten groenten, vijf soorten fruit, vier eiwitbronnen, drie zetmeelproducten, twee sauzen en één product waar je gewoon zin in hebt.

Eiwitbronnen zijn vlees, vis, eieren, bonen of vleesvervangers. Voor zetmeelproducten kun je kiezen voor aardappelen, maar ook rijst of pasta. Wat je koopt voor je ‘hier heb ik gewoon zin in’-categorie kan alles zijn, van een ingrediënt tot een zak chips of een lekker toetje.

Ook gaat het niet om aantallen, maar om soorten producten. Dus je koopt niet zes wortelen, maar wortelen, paprika, spitskool, witlof, broccoli en courgette. Hoeveel je van al die groenten neemt, kun je nog steeds zelf kiezen. Ook is je boodschappenronde hiermee nog niet klaar: deze methode houdt geen rekening met olie, kruiden, ontbijtproducten en andere boodschappen. Daarnaast houdt deze methode absoluut geen rekening met de vraag hoeveel je moet kopen en zelfs niet met wat je moet koken, alleen met wat je gekocht hebt.

Waarom zou dit boodschappen besparen?

De kracht van de 6-5-4-3-2-1-boodschappenmethode zit hem in de structuur. Het kan je structuur geven als je normaal zonder plan de supermarkt inloopt en klakkeloos van alles in je mandje gooit. Dan kan dit je helpen om keuzes te maken en meer te denken in ingrediënten waarmee je meerdere maaltijden kunt maken dan aan losse maaltijden. En dat ene lekkere product geeft je de ruimte om iets voor jezelf te kopen zonder dat besparen als straf voelt. Daar ben ik uiteraard vóór.

Ook kan de methode je helpen om minder eten weg te gooien, als je de hoeveelheden afstemt op wat je op krijgt.

Waar gaat het volgens Gierige Gerda mis?

Het grootste probleem met de 6-5-4-3-2-1-boodschappenmethode is wat mij betreft dat die alleen dicteert wat je koopt, niet hoeveel en wat je er uiteindelijk mee doet. Vijf verschillende soorten fruit kopen klinkt natuurlijk heel erg gezond. Maar als je graag appels en bananen eet, kun je daar voor de hele week voldoende van kopen. Je hoeft geen vijf soorten fruit te kiezen om goed uit te komen.

Daarnaast zegt deze manier van shoppen helemaal niets over de prijs van de aankopen. Om nog even terug te komen op het fruit: die dagelijkse appel en banaan die je altijd al at, zijn waarschijnlijk ongeveer de helft goedkoper dan een mango en nóg veel goedkoper dan een portie aardbeien. En je moet lekker eten wat je wil, maar dat betekent wel dat deze methode niet per se helpt besparen.

De boodschappenmethode houdt ook geen rekening met wat er nog in huis is, iets wat ik juist superbelangrijk vind als het gaat om besparen. Pasta, rijst en sauzen kun je vaak voordelig inslaan wanneer de prijs goed is. Ook vlees of vleesvervangers uit een grotere verpakking kunnen goedkoper zijn per portie, als je de rest veilig kunt bewaren en later echt gebruikt. Kijk dus eerst wat er al in je kast en vriezer ligt.

Minder kopen is niet hetzelfde als besparen, want door jezelf bepaalde beperkingen op te leggen, is de kans op structurele besparing alleen maar kleiner.

Will Coleman zegt dat zijn methode boodschappen doen makkelijker en goedkoper maakt. Dat geloof ik voor dat eerste best: een aftellijstje geeft houvast in de winkel. Maar als bespaarmethode vind ik het zwak. Je weet na het afvinken nog steeds niet wat je de komende dagen gaat eten, hoeveel je nodig hebt of wat er thuis al ligt. Ook voorkom je er niet vanzelf verspilling mee. Vijf verschillende soorten fruit kopen terwijl er nog fruit in je schaal ligt, of terwijl je eigenlijk maar twee of drie soorten echt lekker vindt? Dat kan juist méér verspilling opleveren.

Mijn advies? Begin in je koelkast, vriezer en voorraadkast. Bedenk voor welke dagen je groente nodig hebt en welke maaltijden je daarvan maakt. Kijk daarna welke producten een goede prijs hebben en koop alleen de hoeveelheden die je gaat gebruiken. Zo heb je een plan voor je eten én voor je geld. Daar heb je meer aan dan aan een mooi rijtje cijfers.