‘Dat zal wel vol troep zitten.’ Het is misschien wel de negatieve reactie die ik het vaakst krijg wanneer ik goedkope producten uit de supermarkt laat zien. Negatieve reactie moet ik zeggen, want gelukkig overheerst de positiviteit nog steeds! Vooral nu de supermarkten met elkaar in een prijzenoorlog zijn verwikkeld, krijg ik regelmatig te horen dat zulke goedkope producten vast niet lekker kunnen zijn. Of dat ik vooral eens op de ingrediëntenlijst moet kijken, want voor die prijs kan er toch niet veel goeds in zitten? Maar waarom zijn mensen bij goedkope producten ineens zo kritisch? Kijken diezelfde mensen eigenlijk ook op de achterkant van een duur A-merk?
Want als een pot groenten €0,39 kost en een vergelijkbare pot van een A-merk €2,79, wat krijg je dan eigenlijk voor dat prijsverschil? Is de inhoud daadwerkelijk zoveel beter of laten we ons misschien toch een beetje leiden door de prijs en de merknaam? Ik besloot de ingrediënten van verschillende goedkope supermarktproducten naast die van bekende A-merken te leggen. Niet om te bewijzen dat huismerken altijd beter zijn, maar omdat ik benieuwd was hoe groot die verschillen nou werkelijk zijn.
Opgegroeid met huismerken
Ik ben echt opgegroeid met huismerken. We waren thuis met zes personen en spap was lange tijd de enige die in loondienst werkte. Smam was toen wij allemaal klein waren thuis en deed het huishouden, maar laten we niet net doen of dat geen werk is! We deden de boodschappen vrijwel altijd bij Aldi, want dat was destijds de goedkope supermarkt bij ons in de buurt. Voor de dingen die Aldi niet had, gingen we soms nog naar Weltevreden. Met zes personen en één inkomen waren huismerken gewoon heel belangrijk en ik heb daardoor nooit het idee gehad dat een A-merk automatisch beter was.
Die gedachte heb ik eigenlijk altijd gehouden. Als ik boodschappen doe, kijk ik in de eerste plaats naar de prijs en niet naar de merknaam. Ik wil huismerken graag een kans geven, want waarom zou ik meer betalen voor iets als ik nog niet eens weet of ik het verschil proef? Sterker nog, sommige goedkope producten vind ik gewoon veel lekkerder. Zo vind ik die goedkope boterhammenkorrels in zakjes, die we volgens mij altijd bij Aldi kopen, echt veel lekkerder dan die van Venz. En ik ben ook groot fan van Choca-vlokken. Ja, ik weet dat het cacaofantasie is en geen echte chocolade, maar ik vind het lekkerder dan chocoladevlokken. Waarom zou ik dan iets anders kopen?
Over smaak valt niet te twisten en dat moeten we vooral ook niet gaan doen. Als jij Calvé lekkerder vindt dan een goedkoop huismerk, moet je vooral Calvé kopen. Maar soms lijkt het haast een soort statusdingetje, alsof je genoegen neemt met minder wanneer je een goedkoop huismerk koopt. Ik vind het vooral vreemd wanneer mensen op de smaak of voorkeur van iemand anders neerkijken, puur omdat het een goedkoper product is. Terwijl ik denk: als jij het lekkerder vindt én minder betaalt, wat is dan precies het probleem?
Wat zit er eigenlijk in goedkope producten?
Doperwtjes en worteltjes vind ik een leuk voorbeeld. Bij Albert Heijn kost een pot van 680 gram €0,39 en bij HAK betaal je voor dezelfde hoeveelheid €2,79. De goedkope variant bevat worteltjes, doperwtjes en water en bij HAK vind je precies diezelfde ingrediënten terug. Je betaalt dus ruim zeven keer zoveel voor een product met vrijwel dezelfde ingrediëntenlijst. Natuurlijk kunnen de groenten qua smaak, structuur en herkomst verschillen, maar die enorme verschillen waar mensen bij goedkope producten bang voor lijken te zijn, zie je in ieder geval niet terug op het etiket.
Bij rode kool met appel zag ik net zoiets gebeuren. De goedkope variant van Lidl bevat 69% rode kool en 10% appelpuree, terwijl HAK 66% rode kool en 6,8% appelstukjes gebruikt. De goedkoopste bevat dus zelfs meer rode kool en appel, al kan appelpuree natuurlijk een andere structuur geven dan appelstukjes. Ook bij appelmoes blijken de overeenkomsten behoorlijk groot. Zowel de goedkope Lidl-variant als die van HAK bestaat voor ongeveer 97% uit appels en aan beide is suiker toegevoegd. Er zijn verschillen in de overige ingrediënten, maar de basis is vrijwel hetzelfde.
Pindakaas vond ik misschien nog wel interessanter. De goedkoopste pindakaas van Albert Heijn bevat namelijk 86% pinda’s, terwijl Calvé 85% bevat. Je krijgt bij de goedkope variant dus zelfs iets meer pinda’s. Maar kijk je vervolgens naar de goedkoopste pindakaas van Lidl, dan blijkt daar slechts 74% pinda’s in te zitten en is er ook dextrose, een vorm van suiker, toegevoegd. Het maakt dus nogal uit welke pindakaas je koopt. Je kunt zelfs tussen de goedkoopste huismerken van verschillende supermarkten behoorlijke verschillen tegenkomen.
Bij mayonaise ontdekte ik dat de goedkope variant van Lidl 6,5% eigeel bevat, tegenover 5,1% bij Calvé. Dat vind ik best opvallend, want je zou misschien verwachten dat het bij het duurdere merk precies andersom zou zijn. Wel gebruikt Lidl een extra conserveermiddel en hebben de eieren van Calvé een hoger Beter Leven-keurmerk. Ook bij ketchup zijn de verschillen interessant. De goedkope ketchup van Lidl bevat 13,9 gram suiker per 100 gram, terwijl Heinz 23 gram bevat. Heinz heeft wel een andere receptuur, zonder toegevoegd zetmeel, maar als je vooral op de hoeveelheid suiker let, komt de goedkope variant er in deze vergelijking beter vanaf.
Bij aardbeienjam zijn de ingrediënten weer bijna hetzelfde. Zowel de goedkope jam van Lidl als die van Hero bevat 50% aardbeien, al bevat Hero iets minder suiker. En de goedkope gezeefde tomaten van Lidl bestaan voor 99,75% uit tomaten en een beetje zout. Meer niet. Bij Mutti zijn de ingrediënten vrijwel identiek. Dan vraag ik me toch af waar al die troep zou moeten zitten waar mensen het steeds over hebben. Je kunt uiteraard een voorkeur hebben voor een bepaalde smaak of herkomst, maar daarvoor moet je verder kijken dan alleen de ingrediëntenlijst.
Zelfs bij stroopwafels, die je natuurlijk sowieso niet voor je gezondheid koopt, zie je dat de duurdere varianten niet per se minder suiker of toevoegingen bevatten. De stroopwafels die ik bij AH voor €0,35 vond, bevatten 35 gram suiker per 100 gram, terwijl dat bij Daelmans 38 gram is. De duurdere varianten gebruiken wel andere ingrediënten, waaronder boter en vanille, die invloed kunnen hebben op de smaak. Maar als je alleen naar de hoeveelheid suiker kijkt, is duurder in dit geval dus niet beter.
Wat ik ook interessant vind, is dat huismerken en A-merken soms zelfs uit dezelfde fabriek komen. Dat betekent niet dat de receptuur identiek is, want een fabrikant kan voor verschillende opdrachtgevers andere ingrediënten of verhoudingen gebruiken. Toch laat het wel zien dat de scheiding tussen een huismerk en een A-merk niet altijd zo groot is als je misschien denkt. En als de ingrediënten nauwelijks verschillen, vind ik het persoonlijk best lastig om te begrijpen waarom ik voor het ene product zoveel meer zou moeten betalen.
En die E-nummers dan?
Wat ik ook regelmatig voorbij zie komen, is dat mensen schrikken van E-nummers. Maar E-nummers zijn niet automatisch ongezond. Het zijn toevoegingen die op veiligheid zijn beoordeeld en onder bepaalde voorwaarden in voedingsmiddelen gebruikt mogen worden. Sommige van die stoffen komen zelfs van nature voor, zoals vitamine C (E300) en citroenzuur (E330). Het feit dat iets een E-nummer heeft, zegt dus op zichzelf weinig over hoe gezond of ongezond een product is. Andersom betekent natuurlijk ook niet automatisch dat iets veilig is. De groene knolamaniet groeit ook gewoon in de natuur, maar die zou ik toch lekker laten staan!
En dan is er nog het argument dat goedkope producten vaak bewerkt zijn. Daar zit natuurlijk een kern van waarheid in, want veel producten uit de supermarkt zijn op de een of andere manier bewerkt. Een verse aardappel is een betere dagelijkse keuze dan een zak chips, maar diepvriesgroenten, volkorenbrood en groenten in pot zijn ook bewerkte producten. Zelfs de eiwitpoeders die tegenwoordig zo populair zijn, zijn gewoon bewerkte voedingsmiddelen. Het maakt nogal wat uit hoe een product bewerkt is en wat er uiteindelijk in zit. Daarom vind ik het ook zo vreemd dat bewerking bij sommige producten als iets verschrikkelijks wordt gezien, terwijl het bij andere producten nauwelijks ter sprake komt.
Gezond eten hoeft niet duur te zijn
Wat ik persoonlijk misschien nog wel het vervelendst vind, is dat goedkope producten zo snel als ongezond worden weggezet. Alsof je met een klein budget niet goed voor jezelf kunt zorgen. Terwijl ik op Gierige Gerda juist ontzettend veel aandacht besteed aan betaalbaar en gevarieerd eten. Iedere week deel ik de beste aanbiedingen voor groenten en fruit, laat ik zien hoe je slim gebruikmaakt van verspakketten en Verspil Me Niet-zakken en hoe je soms voor minder dan €0,50 per persoon een flinke portie groenten op tafel zet. Maar als stroopwafels ineens €0,35 kosten, dan vertel ik dat natuurlijk ook. Het is een geweldige prijs en als je graag stroopwafels eet, kan dat een mooi moment zijn om een voorraadje aan te leggen. Dat wil niet zeggen dat ik vind dat je voortaan op stroopwafels moet leven.
Zelf vind ik het belangrijk om genoeg groenten, fruit en andere voedingsstoffen binnen te krijgen. Ik houd daarvoor graag de vertrouwde Schijf van Vijf als uitgangspunt, al ben ik persoonlijk meer fan van de oudere versie. Daarnaast vind ik dat er gewoon ruimte moet zijn om te genieten. Die 80/20-gedachte spreekt mij daarom wel aan: overwegend voedzaam en gevarieerd eten, met daarnaast ruimte voor dingen die je gewoon lekker vindt. Dat is voor mij geen rekensom waarbij ik van iedere stroopwafel ga uitrekenen of die nog binnen mijn 20% past. Ik denk dat je vooral naar het totaalplaatje moet kijken, in plaats van ieder afzonderlijk product als gezond of ongezond te bestempelen.
Daarbij wil ik wel benadrukken dat ik geen diëtist ben en ook geen persoonlijk voedingsadvies geef. Als je vanwege een allergie, medische aandoening of een voorgeschreven dieet bepaalde ingrediënten moet vermijden, is het natuurlijk belangrijk om altijd de verpakking te controleren en eventuele vragen met je arts of diëtist te bespreken. Dat geldt voor alle producten, ongeacht de prijs of het merk. Want ook een duur product kan ingrediënten bevatten die jij beter niet kunt eten.
Kijk jij ook zo kritisch naar dure producten?
Wat me bij al die reacties vooral opvalt, is dat mensen bij een goedkoop product direct vragen wat er allemaal in zit. Maar zodra er een bekend merk op de verpakking staat, lijkt die kritische blik ineens een stuk minder belangrijk. En dat vind ik gek. Want waarom zou je bij een pot groenten van €0,39 twijfelen aan de ingrediënten, terwijl je bij een pot van €2,79 zonder nadenken aanneemt dat het wel goed zit? Misschien is die goedkope variant inderdaad anders samengesteld, maar misschien betaal je ook gewoon veel meer voor iets wat nauwelijks verschilt.
Ik zeg niet dat je voortaan alleen nog maar huismerken moet kopen. Sterker nog, ik koop zelf ook A-merken wanneer ik die lekkerder vind of wanneer ze in de aanbieding goedkoper zijn dan het huismerk. Dat laatste wordt trouwens ook vaak vergeten, want een goede aanbieding op een A-merk kan soms voordeliger zijn dan de normale prijs van een huismerk. Ik vind het alleen zonde om een product bij voorbaat af te schrijven omdat het goedkoop is. Daarmee kun je jezelf behoorlijk wat geld besparen, zonder dat je daarvoor dingen hoeft te eten die je niet lekker vindt.
Dus als je bij een product van €0,39 meteen de ingrediëntenlijst erbij pakt, prima. Ik vind het alleen wel zo eerlijk als je dat bij die van €2,79 ook doet. Want misschien ontdek je dan wel dat je al die tijd vooral voor het prijskaartje hebt betaald.
Voor dit artikel heb ik in november 2026 de ingrediëntenlijsten van verschillende supermarktproducten vergeleken. Prijzen en productsamenstellingen kunnen veranderen, dus controleer altijd de actuele verpakking.